Украина бош вазири Денис Шмигал Олий Радада шу ҳақда маълум қилди.
"Украинанинг позицияси жуда аниқ: биз Россиянинг ҳам активлари, ҳам уларнинг ресурслари, ҳам газ, ҳам нефтнинг рухсатини ҳимоя қиламиз, биз Россиянинг газ ёки нефт молекуласини сотиш орқали тажовузкорни ҳар қандай қўллаб-қувватлашга қаршимиз", деган Украина бош вазири.
Унинг сўзларига кўра, бу Украина президентининг позицияси, демакки бу Украина ҳукуматининг ҳам позицияси.
"Газ транзити бўйича келишув 2025 йил 1 январда тугайди. Соат 7.00 да транзит ушбу келишув якунланганлиги сабабли газ йўли жисмоний жиҳатдан тўсиб қўйилади", деди бош вазир.
Шмигалнинг таъкидлашича, транзитнинг қайта тикланиши, агар у Россия гази бўлмаса, Еврокомиссия талабига кўра мумкин бўлади.
Шу билан бирга, Украина Европа энергия хартиясига мувофиқ, Россия нефтининг транзитини давом эттиришга мажбур.
“Ҳозирча биз ассоциация шартномасини буза олмаймиз, шу муносабат билан компания Европа томонининг талабига биноан транзитни давом эттирмоқда, аммо биз Россия газига 100 фоиз санкциялар қўйиш устида ишлаяпмиз”, — дея қўшимча қилган у.
Маълумки, 2022 йил феврал ойида Россия Украинага тўлиқ миқёсли босқин бошланганидан бери Киев Москва билан барча савдо алоқаларини тақиқлаган. Бироқ нефт ва газ транзити бундан мустасно бўлиб турган эди.
Украинанинг "Нафтогаз" НАК ва Россиянинг "Газпром" компанияси ўртасидаги амалдаги транзит шартномаси 2019 йил охирида беш йил муддатга тузилган эди. Уруш ҳолатига қарамасдан, Украина Россия газининг ўз ҳудуди орқали Aвстрия, Словакия, Италия ва Венгрия каби давлатларга ўтишига рухсат бериб турди.
Ноябр ойида Украинанинг "Нафтогаз" НЖA "Газпром" дан шартнома бўйича декабр ойида газ транзити учун тўловнинг сўнгги траншини олди. Газпром декабр транзити учун тахминан 70 миллион доллар тўлаши керак эди.
Украина президенти Владимир Зеленский 2025 йилдан транзит тўхтатилишини тасдиқлади ва Украина Россияга украиналиклар қони эвазига миллиардлаб қўшимча даромад олиш имкониятини бермаслигини, шунинг учун рус газининг транзити тўхтатилишини таъкидлади.
Шундан сўнг Словакия бош вазири Роберт Фико, агар Словакия Россиядан Европага газ транзитини узайтирмаса, Украинага қарши жавоб чораларини кўриб чиқиши мумкинлигини айтди
