Qozog‘iston Prezidenti Qosim-Jomart To‘qayev 29 avgust — Xalqaro yadroviy sinovlarga qarshi kurash kuni munosabati bilan ijtimoiy tarmoqlarda bayonot berdi.
Unga ko‘ra, Qozog‘iston xalqi yadro sinovlarining eng ogir oqibatlarini boshdan kechirgan va bunday fojia boshqa hech qayerda takrorlanmasligi lozim.
“Bu sana BMT tomonidan aynan Qozog‘iston tashabbusi bilan belgilangan. Biz kelajak avlodlar uchun yadroviy sinovlardan butunlay voz kechishimiz, tinchlik va xavfsizlikni mustahkamlashimiz kerak”, — deydi prezident.
1949–1989 yillarda Qozog‘istondagi “Semipalatinsk” yadroviy poligonida SSSR tomonidan 450 dan ortiq yerusti va yerosti yadroviy portlashlar o‘tkazilgan. Natijada katta hudud radiatsion ifloslanishga uchragan, yuz minglab odamlar salomatligiga jiddiy zarar yetgan.
1991 yil 29 avgustda poligon rasman yopilgan. Qozog‘iston esa yadroviy quroldan ixtiyoriy ravishda voz kechgan ilk davlatlardan biri bo‘ldi.
So‘nggi yillarda sinovlardan zarar ko‘rgan aholini qo‘shimcha ijtimoiy himoya qilish masalasi ko‘p bora ko‘tarilgan. Xususan, 2023 yilda deputatlar bu toifadagi fuqarolarga muddatidan oldin nafaqaga chiqish imkoniyatini berishni taklif qilgan.
Taklifga ko‘ra, erkaklar 25 yillik staj bilan 55 yoshda, ayollar esa 20 yillik staj bilan 50 yoshda nafaqaga chiqishi mumkin.